Það var með nokkurri tilhlökkun sem undirrituð heimsótti Borgarleikhúsið til að berja augum verkið Faust í meðhöndlun Vesturports leikhópsins. Þessi aldagamla saga hefur orðið fjölmörgum listamönnum hvatning, hvort sem er í tónum, riti eða leik og nú hafa þau Björn Hlynur Haraldsson, Gísli Örn Garðarsson, Nína Dögg Filippusdóttir, Víkingur Kristjánsson og Carl Grose verið að sögn innblásin af sjálfum Goethe og skrifað nýtt handrit, nýtt verk upp úr þessari sögu.

Verk Vesturports fer fram á elliheimili. Þar er búsettur Jóhann, fullorðinn leikari sem á í baráttu við sig. Jóhann langar í meira, eitthvað annað, langar í lengra og sprækara líf, ekki síst eftir kynni sín við hjúkrunarkonuna Grétu. Í miðju ákallinu um ungmeyjuna svarar kalli hans Mefistó, sjálfur myrkrahöfðinginn og býður fram aðstoð sína, gegn vægu gjaldi að sjálfsögðu. Samningurinn við Mefistó gengur eftir og upp sprettur hinn gullfallegi og stimamjúki Jóhann, yngri en áfram þroskaður, hin fullkomna blanda af manni. Áhorfendur fá að fylgjast með stórkostlegum samdrætti hins síunga leikara og hjúkrunarkonunnar fögru, sem stöðugt verða fyrir ónæði bróður Grétu, Valentín sem einnig starfar á elliheimilinu.

Þessi sýning er sannkallað leikhúslistaverk. Leikstjórinn Gísli Örn Garðarsson bregður sér aftur í hlutverk sirkusstjórans og setur upp loftfimleikasýningu sem svo sannarlega fangar hugann hverja einustu mínutu leiksýningarinnar. Trixin eru fjölmörg og ekki utanáliggjandi eins og stundum gerist heldur rennur sýningin hnökralaust áfram með öllum þessum skemmtilegu og ótrúlegu brögðum.

Útlit sýningarinnar, leikmynd Axels Hallkels Jóhannessonar, búningar Filippíu I. Elísdóttur og leikgervi Sigríðar Rósu Bjarnadóttur er mjög vel heppnað sem og tónlist þeirra Nick Cave og Warren Ellis. Saman gefur þetta áhorfandanum enn meiri og fleiri tækifæri til að gleyma sér og bara njóta.

Það mæðir mikið á leikhópi sýningarinnar. Það er ekkert smáræði að flytja stórverk eins og þessa sögu, að ekki sé talað um í lausu lofti. Leikstjórinn krefst mikils af hópnum, líkamlegt atgervi hvers og eins þarf að vera nánast ómennskt þegar hangið er í rólum og lykkjum eða hlaupið á netinu sem strengt er yfir höfðum leikhúsgesta.

Þorsteinn Gunnarsson leikur Jóhann eldri. Þorsteinn er einn af bestu leikurum þjóðarinnar að mínu mati og sýnir það í þessari sýningu hvort sem er með rödd sinni eða „þyngd“ sinni, því þessi karakter, þessi fullorðni leikari, verður svo lifandi, svo sannur og svo viðkunnalegur í meðförum Þorsteins. Áhorfandinn skilur því svo vel að þetta er ekki eitthvað glapræði sem maðurinn er að fara út í, ekki elliglöp heldur raunveruleg löngun í eitthvað annað, löngun í að verða aftur ungur því hann átti sitthvað ógert. T.d. átti hann eftir að leika Faust! Þorsteinn leikur einnig Asmodeus hluta af verkinu og gerir það einnig mjög vel.

Hjúkrunarkonan Gréta er leikin af Unni Ösp Stefánsdóttur. Unnur fellur aðeins í þá grifju í upphafi að gera stúlkuna ennþá yngri en hún er, sem er í raun óþarfi því aldursmunur Þorsteins og Unnar er alveg nægur. Samspil Unnar og Björns Hlyns, sem leikur Jóhann yngri er mjög fallegur og spennan á milli þeirra nær vel til áhorfenda. Hins vegar fannst mér, því miður, skorta aðeins á dýptina hjá Unni, sér í lagi í lokin þegar uppgjörið verður. En í heildina leysir hún verk sitt þó vel af hendi.

Björn Hlynur Haraldsson leikur Jóhann yngri, og Asmodeus hluta af hinu myrka þríeiki. Björn Hlynur er feiknagóður leikari. Hann nær að glæða þessa ólíku karaktera einlægni og trúverðugleika hvort sem hann tiplar á skákreitunum á gólfinu í hlutverki Asmodeus eða leikur hinn ráðvillta og ástfangna Jóhann í baráttunni við Mefistó og hjú hans.

Þríeikið Mefistó, Asmodeus og Lillith eru leikin af Hilmi Snæ, Nínu Dögg og Þorsteini/Birni Hlyni. Hilmir og Nína eru dásamlega smeðjuleg og skemmtilega fráhrindandi ef hægt er að taka svona til orða. Nína Dögg fór feiknavel með sitt hlutverk, bæði er hún mjög fim og gat því auðveldlega leikið sér í leikmyndinni og jafnframt náði hún að vera trúverðug í öllum hryllingnum, já… einlæg í ógeðinu. Hilmir er þarna sjálfur Mefistó, og var kraftmikill og flottur.

Rúnar Freyr Gíslason leikur Valentín, bróður Grétu. Hann er dásamlega borgaralegur, hendir áhorfendum niður á jörðina í þessu leikhúsi fáránleikans. Hlutverkið er í raun mjög flókið inni í þessari sýningu því það er hætta á að rofið stoppi flæðið og að áhorfandanum gremjist truflunin en Rúnar gerir þetta mjög vel.

Hanna María í hlutverki Evu og Víkingur Kristjánsson í hlutverki Eðvarðs eru einnig mjög góð sem og Jóhannes Níels og Svava Björg sem eru í litlum hlutverkum.

Einn galli er á þessari sýningu. Endalokin mæta manni eins og skrattinn úr sauðaleggnum! Óforvarendis er allt í plati, skiptir engu máli og boðskapurinn sem maður hefði átt að fá út úr öllu þessu havaríi fýkur út í veður og vind. Hvaða máli skiptir það að leika sér með djöflinum? Hefur það engan eftirmála, er hægt að hætta við í miðjum leik? Þarna finnst mér höfundum verksins hafa mistekist, því miður. Þetta hefur alls ekki áhrif á alla sýninguna og leikhúsferðin var svo sannarlega þess virði, en lokin á verkinu ollu mér vonbrigðum. Það má alveg skilja áhorfendur eftir í rjúkandi rúst. Við þolum það alveg að fá ekki „happy ending“, því öll uppbyggingin og sagan sjálf býður svo sannarlega upp á það.

Kvöldstundin í Borgarleikhúsinu á þessari sýningu á Faust með Vesturporti er sannkallað leikhúslistaverk. Ég naut hverrar mínútu og tek ofan hattinn fyrir þessu þrekvirki leikhópsins.

Helga Vala Helgadóttir